२ सय वर्षपछि परिवारमा छोरीको जन्म, बाजागाजा र रथयात्रासहित भव्य स्वागत
मुम्बई, २६ भदौ। भारतको महाराष्ट्रको बीड जिल्लाबाट एउटा हृदयस्पर्शी र अनौठो कथा प्रकाशमा आएको छ। पार्लीका दहिफले परिवारमा एउटी छोरीको जन्म भएको छ, यो घटनाले पाँच पुस्ता र करिब २०० वर्ष लामो प्रतीक्षाको अन्त्य गरेको छ। दुई शताब्दीको अन्तरालपछि छोरीको आगमनले अत्यन्त हर्षित बनेको परिवारले उनलाई राजकुमारीझैँ स्वागत गर्दै यो खुसीयाली मनायो। अस्पतालबाट डिस्चार्ज भएपछि, नवजात शिशु र उनकी आमालाई फूलहरूले सजाइएको भव्य रथमा राखेर ठूलो तामझामका साथ घर ल्याइयो। कल्पना ऋषिकेश दहिफलेले छोरीलाई जन्म दिइन्, जसको नाम परिवारले 'गार्गी' राखेको छ। परिवारका अनुसार, उनीहरूको वंशमा विगत पाँच पुस्तादेखि कुनै छोरीको जन्म भएको थिएन। आमा र शिशुलाई अस्पतालबाट डिस्चार्ज गर्दा परिवारले फूलले सिँगारिएको रथको व्यवस्था गर्नुका साथै ढोल र तासा बाजागाजासहितको शोभायात्राको आयोजना गर्यो। 'इन्डिया टुडे'का अनुसार गार्गीका हजुरबुबा लिम्बाजी दाहिफाले आफ्नी नातिनीको जन्मको खबर सुनेर निकै भावुक भए। उनले भने, "परिवारमा छोरीको जन्म हुनु ठूलो सौभाग्यको कुरा हो। घरमा छोरी नभएकोमा हामीले वर्षौँदेखि पालेर राखेको खल्लोपन वा पछुतो आज मेटिएको छ।" यसैबीच, खुसी व्यक्त गर्दै ती शिशु बालिकाकी हजुरआमा सुरेखा दाहिफालेले भन्नुभयो, "आज हाम्रो घरमा स्वयं देवी लक्ष्मीको आगमन भएकोमा हामी अत्यन्त हर्षित छौँ।" गार्गीका बुबा ऋषिकेशले भने, "मानिसहरू प्रायः छोराको चाहना राख्छन्, तर छोरीको बुबा बन्दाको अनुभूति र खुसी साँच्चै अद्वितीय हुन्छ। छोरीहरूको आफ्ना बुबासँग विशेष सम्बन्ध हुन्छ। हामी हाम्रो छोरीलाई निकै हेरचाह र स्नेहका साथ हुर्काउनेछौँ र उनलाई एउटा कोमल फूलझैँ स्याहार गर्नेछौँ।" उल्लेखनीय छ कि यसअघि राजस्थानको पिपलान्त्री गाउँमा पनि यस्तै दृश्य देखिएको थियो, जहाँ छोरीको जन्मलाई उत्सवका रूपमा मनाइन्थ्यो। त्यहाँ कुनै परिवारमा छोरीको जन्म हुँदा १११ वटा बिरुवा रोपिन्छन्—यो परम्परा उक्त गाउँमा वर्षौँदेखि चलिआएको छ।
बुध ग्रह वैज्ञानिकहरूले अनुमान गरेभन्दा बढी खुम्चिँदै : अध्ययन
काठमाडौं, २६ भदौ । सूर्यको सबैभन्दा नजिकको ग्रह 'बुध' मा देखिने विशेष प्रकारका खुम्चिएका धर्साहरूले यो ग्रह कुनै समय ठूलो आकारको रहेको र पछि खुम्चिएर सानो भएको सङ्केत गरेकाे छ । वैज्ञानिकहरूले अनुमान गरेभन्दा यो ग्रह अझ बढी खुम्चिरहेको हुनसक्ने नयाँ अध्ययनले देखाएको छ। नासाका अनुसार सौर्यमण्डलको सबैभन्दा सानो यो ग्रह सूर्यबाट औसतमा ३ करोड ६० लाख माइल अर्थात ५ करोड ८० लाख किलोमिटरको दूरीमा छ। यसले सूर्यको वरिपरि एक पटक परिक्रमा गर्न ८८ दिन लगाउँछ। यो चट्टानी ग्रह करिब ४ अर्ब ५० करोड वर्षअघि ग्यास र धुलोको घुम्तीबाट बनेको हो। सौर्यमण्डलको प्रारम्भिक चरण निकै अस्तव्यस्त थियो; त्यसबेला सूर्यको परिक्रमा गरिरहेका असंख्य अन्तरिक्ष चट्टानहरू अन्य पिण्डहरूसँग ठोक्किने जस्ता हिंस्रक घटनाहरू हुने गर्थे। नयाँ बनेका ग्रहहरू ज्वालामुखीको लाभा जस्तै तातो हुने र यस्ता टक्करहरूले अझ बढी ताप उत्पन्न गराउने गर्थे। समयक्रममा ताप बाहिर निस्कँदै जाँदा बुध जस्ता ग्रहहरूको भित्री भाग संकुचित हुन पुगेको जनाइएकाे छ । बुधको फुटेको सतहमा यस्तै संकुचनका कारण विभिन्न दाग तथा भीरहरू बनेका छन्, जसमध्ये केही भीरहरू १ माइल अर्थात १.६ किलोमिटरसम्म अग्ला र सयौँ माइल लामा छन्। यसैगरी क्षुद्रग्रह र धूमकेतुहरूको निरन्तरको प्रहार अर्थात बमबारीले बुधको सतहमा ठूला-ठूला खाडलहरू (क्रेटर) बनाएका छन्। 'जियोफिजिकल रिसर्च लेटर्स' जर्नलमा प्रकाशित नयाँ अध्ययन अनुसार ती प्रहारहरूबाट निस्किएका भग्नावशेषले बुध समयसँगै कति संकुचित भयो भन्ने वास्तविक तथ्याङ्कलाई ओझेलमा पारेको हुनसक्छ। बुध ग्रह खुम्चिने दरबारे अध्ययन गर्दा यसको विकासक्रम र रहस्यमय भित्री बनावटबारे थप तथ्यहरू उजागर हुनसक्छन्। अध्ययनमा संलग्न नरहेका मेरिल्याण्ड विश्वविद्यालयका सहायक अनुसन्धान वैज्ञानिक डा. ह्यानेस बर्नहार्ड्टका अनुसार पृथ्वीजस्ता चट्टानी पिण्डहरूको उत्पत्ति र विकासक्रमबारे बुझ्न बुध ग्रहको अध्ययन निकै महत्वपूर्ण छ। आगामी नोभेम्बरमा बुधको कक्षमा दुईवटा अर्बिटर अर्थात परिक्रमा गर्ने यान पठाउने अभूतपूर्व मिसनले यस ग्रहका अनुत्तरित प्रश्नहरूको जवाफ दिनसक्ने अपेक्षा गरिएको छ। बुध ग्रह खुम्चिँदै जाँदा यसको सतहमा एकनासका दरारहरू देखा परेका हुनुपर्छ। तर, अर्बौ वर्षदेखि भएका उल्कापिण्डहरूको प्रहारबाट उत्पन्न खाडल र धुलो-कण तथा चट्टानका टुक्राहरूले यीमध्ये धेरै दरारहरूलाई छोपिदिएका छन्। यो कुरा बर्लिनस्थित जर्मन एयरोस्पेस सेन्टरको 'इन्स्टिच्युट अफ स्पेस रिसर्च' का ग्रह वैज्ञानिक तथा अध्ययनका मुख्य लेखक गाकु निशियामाले बताएका हुन्। सूर्यसँगको निकटताका कारण बुध ग्रहको अध्ययन र अन्वेषण चुनौतीपूर्ण बनेको छ। विगतका दशकहरूमा यस कठोर वातावरणमा केवल दुईवटा मिसनहरू मात्र पुगेका छन्: सन् १९७४ मा नासाको 'मरिनर १०' र सन् २०११ मा सोही संस्थाको 'मेसेन्जर' मिसन। मरिनर १० ले ग्रहको नजिकबाट उडान भर्दै बुध ग्रहका रोचक 'खुम्चिएका धर्साहरू' पत्ता लगाएको थियो भने मेसेन्जरले ग्रहका विशेषताहरूको अझ विस्तृत र समग्र तस्बिर प्रदान गरेको थियो। बुध ग्रहको खुम्चिने प्रक्रियाबारे अध्ययन गरिरहेका वैज्ञानिक बर्न्हार्डका अनुसार निशियामा र उनको टोलीले मेसेन्जरबाट प्राप्त तथ्याङ्क प्रयोग गरी बुध ग्रहको सतहको खस्रोपनको विश्वव्यापी नक्सा तयार पारेका हुन्। अध्ययनका क्रममा उनीहरूले सतहका चिल्ला भागहरूको तुलनामा खस्रा भागहरूमा यस्ता धर्साहरू कम देखिएको तथ्य फेला पारे। बुध ग्रहका सामान्यतया चिल्ला देखिने ज्वालामुखी मैदानहरूमा खुम्चिँदा बनेका धर्साहरू प्रस्ट देख्न सकिन्छ। "यसले हामीलाई खुम्चिँदा बनेका संरचनाहरूलाई लुकाउने प्रक्रियाबारे अध्ययन गर्न बाध्य बनायो," निशियामाले भने। उदाहरणका लागि सतहमा खुम्चिएको सङ्केतलाई मलबेले छोपिदिनु। यदि धुलाेले नछोपेको भए बुध ग्रहको सतहमा कति धर्साहरू हुन सक्थे भन्ने अनुमान टोलीले लगाएको छ। नयाँ गणना अनुसार यो ग्रह पहिले अनुमान गरिएभन्दा १०% देखि ३०% सम्म बढी खुम्चिएको हुनसक्छ, जसको अर्थ यसको अर्धव्यास मा करिब ७.२ माइल (११.६ किलोमिटर) को परिवर्तन हो। यसअघिका अध्ययनहरूले भने अर्धव्यासमा ०.६ देखि १.२ माइल (१ देखि २ किलोमिटर) वा बढीमा ४.३ माइल (७ किलोमिटर) सम्म मात्र परिवर्तन भएको हुनसक्ने अनुमान गरेका थिए।
लाल सागरको रणनीतिक 'मोखा बन्दरगाह' हुथीको नियन्त्रणमा
रियाद, २६ भदौ । यमनको हुथी समूहले साउदी समर्थित सरकार पक्षीय फौजलाई पराजित गर्दै रणनीतिक महत्त्वको लाल सागरस्थित बन्दरगाह सहर 'मोखा' आफ्नो नियन्त्रणमा लिएको छ। मोखामाथिको नियन्त्रणले इरान समर्थित यस समूहलाई 'बाब अल-मान्दब' जलसन्धिमाथि पकड जमाउन अझ सहज बनाउनेछ। यो जलसन्धि लाल सागरलाई 'गल्फ अफ एडेन' अर्थात अदनको खाडीसँग जोड्ने करिब ७५ किलोमिटर अर्थात ४६ माइल दक्षिणमा अवस्थित एक अति महत्त्वपूर्ण जलमार्ग हो। एक साताअघि दक्षिण-पश्चिमी तटीय क्षेत्रमा हुथीहरूले आक्रमण सुरु गरेयता सयौँ मानिसको ज्यान गएको छ भने हजारौँ विस्थापित भएका छन्। यसैबीच, साउदी अरब र हुथी समूहबीचको द्वन्द्व तीव्र बन्दा विश्व बजारमा इन्धनको मूल्य ह्वात्तै बढेको छ। गत जुलाईमा हुथीहरूले साउदी अरेबियाविरुद्ध "समुद्री प्रतिबन्ध" घोषणा गर्दै लाल सागरका साउदी विमानस्थल, तेल प्रशोधन केन्द्र र ट्याङ्करहरूमा मिसाइल तथा ड्रोन आक्रमण सुरु गरेपछि चार वर्ष पुरानो अनौपचारिक युद्धविराम टुटेको थियो । आफूहरूले साउदीद्वारा गरिएको बन्दरगाह तथा विमानस्थलको नाकाबन्दी र हवाई हमलाको बदला लिइरहेको दाबी हुथी समूहको छ। अमेरिका र इजरायलको इरानसँगको तनाव बढेसँगै खाडी क्षेत्रको होर्मुज जलडमरू प्रभावकारी रूपमा बन्द भएपछि साउदी अरेबियाको तेल निर्यातका लागि लाल सागर क्षेत्र अत्यन्त संवेदनशील र महत्त्वपूर्ण बनेको छ।
रिपब्लिकनलाई जिताए प्रत्येक वयस्क अमेरिकीलाई ५ हजार डलर: ट्रम्प
पश्चिमा प्रतिबन्ध बाबजुद रुसद्वारा अन्टर्टिकावाट उत्खनन सुरु
इराक युद्ध: अमेरिकन प्रतिपरिवार ७६३ डलरसम्म अतिरिक्त आर्थिक भारमा
सम्पत्ति शुद्धीकरण प्रकरण: सिंगापुरमा ६२४ विलासी वस्तुको अनलाइन लिलामी सुरु
२ सय वर्षपछि परिवारमा छोरीको जन्म, बाजागाजा र रथयात्रासहित भव्य स्वागत
फुटपाथमै महिलाले बच्चा जन्माएको घटना छानबिन गर्न स्वास्थ्यमन्त्रीले टोली पठाइन् राजविराज
अस्पतालले भर्ना नलिँदा फुटपाथमै बच्चा जन्माएको विषय संसदमा उठ्यो, रास्वपा सांसदहरू आक्रोशित
अन्नपूर्णको चुचुरोमा अक्सिजन त्याग्ने दावा: हिमालबाट फर्किए, तर गुमाए आफ्नै सात औँला
बाढीमा पर्यटकः ११४ भारतीय नागरिकसहित १८४ जनाको उद्धार
काठमाडाैं, १३ भदाैं । भाेटेकाेशी र त्रिशुलीकाे बाढीमा फसेका मध्य १८४ पर्यटककाे उद्दार गरिएकाे छ । नेपाल पर्यटन बाेर्डका अनुसार ११४ भारतीय नागरिकसहित १८४ जनाको उद्धार गरिएकाे हाे । बोर्डले बेल्जियमका एक र स्पेनका दुई व्यक्तिसँग पनि सम्पर्क भइरहेको जनाएको छ। तर, अझै ४१८ पर्यटकहरूको अवस्था अज्ञात रहेको उल्लेख छ। पर्यटन बोर्डले कुन देशका कति जनाको उद्धार गरियो भन्ने सार्बजनिक गरिएकाे विवरणः बुल्गेरिया - १ चीन - २७ जर्मनी - ४ भारत - ११४ इटाली - ३ माल्टा - ४ ओमान - १ पोर्चुगल - १ रुस - २ दक्षिण कोरिया - २० स्वीट्जरल्याण्ड - २ टर्की - २ अमेरिका - ३
निर्मल पुर्जाको आज अन्त्येष्टी गरिदैँ, गोप्य राखिएको थियो पार्थिव शरिर
काठमाडौं, १० भदौं । पाकिस्तान नियन्त्रित कश्मीरको ‘ब्रड पिक’मा गत महिना गएको घातक हिमपहिरोमा परी ज्यान गुमाएका १० पर्वतारोहीमध्येका एक, विश्वप्रसिद्ध नेपाली पर्वतारोही निर्मल ‘निम्सदाइ’ पुर्जाको पार्थिव शरीर बेलायत पुगेको छ। गैरआवासीय नेपाली संघ बेलायतका अध्यक्षका अनुसार त्यहाँ उनको अन्त्येष्टिमा उनलाई ‘गार्ड अफ अनर’ अर्थात सम्मान गारद प्रदान गरिने कार्यक्रम रहेको छ । नेपालमा जन्मिएका र ‘निम्सदाइ’ का नामले व्यापक रूपमा चिनिने पूर्व बेलायती गोर्खा सैनिक पुर्जाको अन्त्येष्टि आगामी अगस्ट २६ मा दक्षिण पश्चिम इङ्ल्यान्डको ब्लान्डफोर्ड फोरमस्थित मिल्टन एबीमा गरिने तय भएको छ। पुर्जाले सन् २०१९ मा विश्वका १४ अग्ला हिमालहरूमा कीर्तिमानी १८९ दिनभित्र आरोहण गरेका थिए, यो उपलब्धि नेटफ्लिक्सको वृत्तचित्र ‘१४ पिक्सः नथिङ इज इम्पोसिबल’मा पनि समेटिएको छ। उनको यो कीर्तिमान सन् २०२३ मा तोडिएको थियो। ‘निम्सदाइको पार्थिव शरीर बेलायत आइपुगेको र उनको अन्त्येष्टि अगस्टको अन्त्यतिर गर्ने तय भएको जानकारी हामीलाई प्राप्त भएको छ,’ बेलायतका अध्यक्ष प्रेम गाहा मगरले सञ्चारकर्मीसँग भने । मगरका अनुसार पुर्जाको परिवारले अगस्ट ९ मा उनको पार्थिव शरीर बुझेको थियो र त्यसयता सुरक्षाका कारण उनको पार्थिव शरिरलाई गोप्य स्थानमा राखिएको थियो । साथै, पुर्जाका लागि ‘राष्ट्रिय नायक’ को उपाधि माग गर्ने नेपालकी पूर्व उपसभामुख तथा राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीकी सांसद इन्दिरा राना मगर पनि अन्त्येष्टिमा सहभागी हुन लन्डन पुग्ने भएकी छिन्। साथै, प्रख्यात नेपाली आरोहीहरू मिङ्मा जी र मिङ्मा डेभिड शेर्पा पनि अन्त्येष्टिमा सहभागी हुन लन्डनमा नै रहेका छन्। मिङ्माजीले नै ब्रोड पिकमा पुर्जाको शव ल्याउन साहसी उद्धार अभियान सञ्चालन गरेका थिए। उनको टोलीले १० जना आरोहीको शव फेला परेको उचाइबाट आधार शिविरसम्म ल्याउन १२ घण्टासम्म संघर्ष गरेको थियो । त्यसपछि शवहरूलाई हवाई मार्गबाट स्कार्दु लगिएको थियो। १० सदस्यीय उक्त आरोहण दलमा ६ जना नेपाली आरोही तथा पाकिस्तान, ओमान, संयुक्त राज्य अमेरिका र चीनका एक एक जना आरोही समावेश रहेका थिए। ८,०५१ मिटर उचाइ भएको ब्रोड पिक विश्वको १२औँ अग्लो हिमाल हो। विश्वको दोस्रो अग्लो हिमाल ‘के टु’ को नजिकै अवस्थित यो हिमाल अनुभवी उच्च उचाइ आरोहीहरूका लागि समेत ठूलो चुनौती मानिन्छ। उता, पुर्जाको परिवारले एक विज्ञप्ति जारी गर्दै बेलायत र विश्वभरका मानिसहरूबाट ती पर्वतारोहीप्रति दर्शाइएको असाधारण माया, सम्मान र समर्थनले आफूहरूलाई गहिरो रूपमा छोएको बताएको छ। ‘निम्स दाइको अन्त्येष्टि पारिवारिक र निजी तवरले गरिनेछ यद्यपि परिवारले निम्सदाइसँग नजिक रहेका व्यक्तिहरू तथा उनीसँग जोडिएका विभिन्न समुदाय र संस्थाका प्रतिनिधिहरूलाई श्रद्धाञ्जली अर्पण गर्ने अवसर प्रदान गर्न जहाँसम्म उचित रूपमा सम्भव छ, प्रयास गरेको छ,’ पारिवारिक विज्ञप्तिमा भनिएको छ। विज्ञप्तिमा ती दिग्गज पर्वतारोहीको अन्त्येष्टि प्रक्रियालाई सीमित दायरामा राखिएको भनी भइरहेको आलोचनालाई स्वीकार गरिएको छ । तर, साथै भनिएको छ कि ‘परिवारले अन्त्येष्टि सुरक्षित र मर्यादित रूपमा सम्पन्न गर्ने तथा यो अत्यन्तै व्यक्तिगत क्षणको गोपनीयता कायम राख्ने कुरालाई प्राथमिकता दिनुपर्छ, निम्स दाइप्रति देखाइएको माया, सम्मान र समर्थनका लागि हामी अत्यन्त आभारी छौं। यो अत्यन्तै कठिन घडीमा, हामी सबैमा समझदारी र सहयोगको विनम्र अनुरोध गर्दछौं। साथै, हामी विशेष गरी यो आग्रह गर्दछौं कि परिवारलाई शोक मनाउन र निम्सदाइलाई उहाँको हकअनुसारको मर्यादा, गोपनीयता र सम्मानका साथ अन्तिम बिदाइ गर्ने वातावरण प्रदान गरियोस्,’ विज्ञप्तिमा थपिएको छ।
जब ७ वर्षीय छोरालाई एक्लै छाडेर बाबु माउन्ट फुजीकाे पदयात्रामा निस्के
टोकियो, ७ साउन । जापानको सबैभन्दा अग्लो हिमालमा आफ्नो छोरालाई केवल एउटा सफ्ट ड्रिंक र खाजा दिएर कयौं घण्टासम्म एक्लै छोडेकोमा प्रहरीले एक बुवालाई हप्काएको छ। ती सात वर्षीय बालक माउन्ट फुजीको करिब २,००० मिटर उचाइमा रहेको स्थानमा, कुहिरो र वर्षा भइरहेको बेला बेन्चमा बसिरहेको अवस्थामा फेला परेका थिए। छोराले आफू थाकेको गुनासो गरेपछि ४८ वर्षीय बुवाले उनलाई ‘यहीँ पर्खिनु’ भनेका थिए र आफ्ना जेठा छोरासँगै हिमाल चढ्न अघि उनीहरू गएका थिए । हिमालको चुचुरोतर्फ जाने पदमार्गको छैटौं स्टेसन नजिकै ती बालकलाई एउटा माउन्टेन हट अर्थात पर्वतारोही बस्ने आश्रयस्थलका कर्मचारीले फेला पारे र प्रहरीलाई खबर गरेका थिए । ती बुवालाई पदमार्गको सातौं र आठौं स्टेसनको बीचमा फेला पारिएको थियो, भनिन्छ कि यो दूरी हिँडेर पार गर्न तीन घण्टा लाग्छ। बिहीबार स्थानीय समय अनुसार बिहान ७ः३० बजे ९ती बालक एक्लै फेला परेका थिए। उच्च स्टेसनबाट फर्केर छोरासँग पुनर्मिलन हुँदा प्रहरी अधिकारीहरूले ती बुवाको कडा आलोचना गरे। आठ घण्टासम्म पर्खिएपछि छोरा थाकेको र झर्को मानिरहेको अवस्थामा थिए। जापान टुडेका अनुसार एक अधिकारीले उनलाई भने, ‘सँगै हिमाल चढ्ने योजना त्याग्नुपरे पनि बच्चालाई पछाडि छोड्नु स्वीकार्य कुरा होइन।’ उनले आफ्नो हतारोमा गरिएको निर्णयका लागि माफी मागेको बताइएको छ। उक्त परिवार फुजिनोमिया पदमार्गमा रहेको बताइएको छ । यो मार्ग हिमालको पाँचौं स्टेसनबाट सुरु हुन्छ, जहाँ सार्वजनिक यातायातको माध्यमबाट पुग्न सकिन्छ। ३,७७६ मिटर उचाइमा रहेको माउन्ट फुजीमा हालैका वर्षहरूमा आरोहणसम्बन्धी धेरै दुर्घटनाहरू भएका छन्। गत जुलाईमा ९९ वर्षीया एक महिला लडेर कम्मर र ढाडमा चोट लागेपछि सोही मार्गमा उद्धार गर्नुपर्ने अवस्था आएको थियो। त्यस्तै, गत वर्ष आधिकारिक आरोहणको मौसम बाहिर हिमाल चढ्न गएका २७ वर्षीय विश्वविद्यालयका एक विद्यार्थीलाई चार दिनभित्र दुई पटक उद्धार गर्नुपरेको थियो । उनी आफ्नो हराएको मोबाइल फोन खोज्न पुनः फर्किएका थिए। टोकियोको दक्षिण पश्चिममा अवस्थित सक्रिय ज्वालामुखी माउन्ट फुजीलाई सन् २०१३ मा विश्व सम्पदाको दर्जा प्रदान गरिएको थियो। यो माउन्ट टेटे र माउन्ट हाकुसँगै तीनवटा परम्परागत पवित्र हिमाल मध्ये एक पनि हो। हरेक वर्ष करिब २ लाख मानिसहरू यसको आरोहण गर्छन् तर अत्यधिक भीडभाड हुन नदिन केही मार्गहरूमा दैनिक रूपमा आरोहीहरूको संख्या सीमित गरिएको छ।
जब एक चीनियाँ ब्यक्ति गाउँ फर्किए, बनाए झुर ठाउँलाई पर्यटकीय हब
गुइयाङ (चीन), ६ भदौं । मध्य चीनको हेनान प्रान्तको राजधानी झेङझाउस्थित फक्सकनको एसेम्बली लाइनमा ८ वर्ष बिताए पछि हे झिचेङ सन् २०२४ मा दक्षिण(पश्चिम चीनको गुइझोउ प्रान्तस्थित आफ्नो पहाडी गाउँ फर्किए र त्यहाँ एउटा ‘फार्महाउस रेस्टुरेन्ट’ खोले। झेङझाउ उनको गाउँबाट करिब १,५०० किलोमिटर टाढा पर्छ। ‘घरबाट टाढा काम गर्दा मैले परिवारलाई भेट्ने मौका नै पाउँदिनथेँ,’ उनले भने, ‘अहिले म हरेक बिहान मेरी जेठी छोरीलाई विद्यालय पुर्याउँछु र मेरा दिनहरू रेस्टुरेन्टको काममा बिताउँछु, पाहुनाहरूको सेवा गर्ने क्रममै म मेरी कान्छी छोरीको पनि हेरचाह गर्छु।’ आफ्नो जन्मथलो जिएशाङ गाउँमा उनको यो फिर्ती कुनै नौलो घटना होइन। ‘रेड आर्मी’ अर्थात लाल सेना को ‘लङ मार्च, सन् १९३४–१९३६ को ऐतिहासिक यात्रा जसले कुओमिन्ताङको घेराबन्दी तोडेको थियो, सँग जोडिएका क्रान्तिकारी स्थलहरू जस्ता ऐतिहासिक सम्पदाहरूको सदुपयोग गर्दै र ग्रामीण विकासलाई अघि बढाउँदै यस समुदायले अहिले धेरै युवाहरूलाई गाउँ फर्काउन सफल भइरहेको छ। सन् १९३५ को अप्रिलमा, ‘लङ मार्च’ का क्रममा विश्राम लिन र पुनर्गठित हुन रेड आर्मी जिएशाङमा रोकिएको थियो, जसले गर्दा स्थानीय बासिन्दाहरूसँग उनीहरूको घनिष्ठ सम्बन्ध स्थापित भएको थियो। आज पनि गाउँले ती सैनिकहरूले लेखेका नाराहरू, उनीहरू बसेका बासस्थानहरू र उनीहरूलाई सहयोग गर्ने सर्वसाधारणका चिहानहरूलाई सुरक्षित राखेको छ। तर, दुर्गम पहाडी अवस्थिति र छरिएर रहेका खेतबारीका कारण विकासका लागि यो गाउँले लामो समयसम्म संघर्ष गर्नुपरेको थियो। ‘सामूहिक आम्दानी अत्यन्तै न्यून थियो र हाम्रो कुनै विशिष्ट उद्योग पनि थिएन,’ गाउँका चिनियाँ कम्युनिष्ट पार्टीका सचिव याङ लुनले सम्झिए। सन् २०२३ एउटा ठूलो मोड साबित भयो, जिएशाङलाई सुन्दर र क्रान्तिकारी ग्रामीण समुदायको विकास गर्ने राष्ट्रिय कार्यक्रमअन्तर्गत नमुना गाउँका रूपमा छनोट गरियो, जसले गर्दा नीतिगत सहयोग र आर्थिक अनुदान दुवै प्राप्त भयो। यस कार्यक्रमको एउटा मुख्य पहल ‘लङ मार्च’ को मार्गलाई पछ्याउँदै २.५ किलोमिटर लामो पदमार्ग निर्माण गर्नु थियो। गाउँभित्र यो पदमार्ग १०० भन्दा बढी घरपरिवारका जग्गाहरू हुँदै अघि बढ्छ। ‘चीनको ग्रामीण भेगमा, गाउँलेहरू आफ्नो जग्गा सजिलै छोड्न तयार हुँदैनन्, एक इन्च पनि ।’ जिएशाङमा खटिएका पहिलो पार्टी सचिव यान जियायुनले भने, ‘तर हामीले उनीहरूलाई भन्यौं, यदि कोही पनि यस कार्यक्रममा आएन भने तपाईंले उब्जाएको बाली केवल तपाईंकै हुनेछ र यसबाट कहिल्यै पनि थप आम्दानी हुनेछैन।’ पहिलो पार्टी सचिवु भन्नाले माथिल्लो तहको सरकारद्वारा गाउँमा बसेर स्थानीय विकासमा सहयोग पुर्याउन खटाइने अधिकारीहरूलाई बुझिन्छ। सन् २०२५ सम्ममा देशभर यस्ता ३० लाखभन्दा बढी अधिकारीहरू खटाइइसकेका थिए । उनीहरूले विभिन्न परियोजनाहरू सञ्चालन र स्रोत साधनको समन्वय गरी ग्रामीण पूर्वाधार सुधार गर्न, सामूहिक अर्थतन्त्रलाई बढावा दिन र सार्वजनिक सेवाहरूको स्तर उकास्न मद्दत गरिरहेका छन् । परियोजनालाई अघि बढाउन जिएशाङ गाउँका अधिकारीहरूले एउटा कार्यदल गठन गरे, आफ्नै जग्गा उपलब्ध गराएर उदाहरण प्रस्तुत गरे र गाउँलेहरूलाई यसबाट हुने दीर्घकालीन फाइदा तथा विकासका सम्भावनाहरूबारे बुझाउन घर घरमा पुगे। अन्ततः,११० घरपरिवार आफ्नो जग्गा निःशुल्क उपलब्ध गराउन सहमत भए र पदमार्गको निर्माण कार्य सम्पन्न भयो। ‘रेड आर्मी’ का पुनर्स्थापित ऐतिहासिक अवशेषहरू र ‘लङ मार्च पदमार्गको सदुपयोग गर्दै, जिएशाङले एउटा निजी कम्पनीसँग मिलेर गाउँको सामूहिक ’स्वामित्वमा रहने गरी पर्यटन सञ्चालक संस्था स्थापना गर्यो। त्यसयता, यसले नजिकैका प्राकृतिक आकर्षणहरू, जस्तै फूलका बगैँचाहरू, क्याम्पिङ स्थलहरू र घाँसे मैदानसहितको पार्कलाई समेटेर विभिन्न ‘थिम’मा आधारित पर्यटन प्याकेजहरू तयार पारेको छ। ‘क्रान्तिकारी विरासत र प्राकृतिक दृश्यलाई संयोजन गरेर हामीले यस्तो समन्वयात्मक प्रभाव हासिल गरेका छौं, जहाँ समग्र नतिजा व्यक्तिगत पक्षहरूको योगफलभन्दा धेरै शक्तिशाली छ,’ पर्यटन कम्पनीका कर्मचारी छियाओ यिङशानले भने। पर्यटन कार्यक्रम सुरु भएयता जिएशाङले ग्रामीण क्षेत्रमा ‘रेड ट्रेल’पदयात्राका चारवटा कार्यक्रमहरू आयोजना गरिसकेको छ, जसमा सबैभन्दा ठूलो कार्यक्रममा ७०० जनासम्म सहभागी भएका थिए। पर्यटकहरूको आगमन बढे सँगै धेरै गाउँलेहरूले पदमार्गको छेउमा स्थानीय उत्पादनहरू बिक्री गर्न साना पसल वा स्टलहरू राख्न थालेका छन । ‘खाजाको एउटा स्टलले मात्र आधा दिनमा ७०० देखि ८०० युआनसम्म कमाइ गर्यो,’ यानले भने, ‘जब हामी बिक्रीको अवस्था बुझ्न निस्कियौं, भेटिएका हरेक गाउँलेको अनुहारमा खुसीको चमक थियो। त्यो दृश्य साँच्चै नै हृदयस्पर्शी थियो।’ क्रान्तिकारी इतिहाससँग सम्बन्धित पर्यटनको विस्तारले स्थानीयहरूका लागि रोजगारीका ठोस अवसरहरू सिर्जना गरिरहेको छ। यानका अनुसार, यसै वर्ष सुरु गरिएको गाउँको एक दिने भ्रमण कार्यक्रमले गाइड, दोभाषे र चालकहरूको निरन्तर माग बढाएको छ। गाउँमा ‘हे’को पारिवारिक व्यवसायसहित पाँचवटा फार्म स्टेमा आधारित आवास व्यवसायहरू सञ्चालनमा आएका छन्, जसले दर्जनौं स्थानीय बासिन्दालाई रोजगारी दिएका छन्। यसैबीच, पर्यटन क्षेत्रमा आएको यो उछालले ६०० वर्षभन्दा लामो खेतीको इतिहास बोकेको स्थानीय रातो चामलको प्रजातिलाई पनि नयाँ जीवन दिएको छ। जिएशाङ अवस्थित गाओपो टाउनसिपमा औसत १,५०० मिटरको उचाइमा उब्जाइने यो धानको बाली पाक्न लामो समय लाग्छ र यसको उत्पादन पनि तुलनात्मक रूपमा कम हुन्छ। पहिले यसको बिक्री राम्रो नहुने भएकाले गाउँलेहरूमा यसको खेती गर्ने खासै उत्साह थिएन। योजना सुरु भए पछि जिएशाङले गाउँको सामूहिक स्वामित्वमा ‘जिएशाङ होङक्सिन’ रातो चामलको ब्रान्ड स्थापना गर्न एउटा कम्पनी दर्ता गर्यो र खरिद, मूल्य निर्धारण तथा बजारीकरणको एकीकृत प्रणाली लागू गर्यो। गाउँले प्राविधिक सहयोगका लागि कृषि विज्ञहरूलाई पनि भित्र्यायो, जसले किसानहरूको उत्साहमा उल्लेख्य वृद्धि गर्यो। सन् २०२४ मा गाउँमा रातो चामल खेती गरिने क्षेत्रफल ३६ हेक्टर थियो भने सन् २०२५ मा यो ६० भन्दा बढी भयो। गाउँले झाङ क्वानले बताए अनुसार उनी पहिले बजारमा बेच्नका लागि दर्जनौं किलोग्राम रातो चामल आफ्नो पिठ्युँमा बोकेर लैजान्थे। अहिले, गाउँको सामूहिक संस्थाले न्यूनतम मूल्यमा खरिदको ग्यारेन्टी गरेकाले उनले २० भन्दा बढी जग्गामा रातो चामल खेती गर्छन् र यसै बालीबाट वर्षमा करिब ८०,००० युआन कमाउँछन् । साथै, उनी मुख्य खेतीको सिजन नभएको समयमा अर्थात अफ सिजनमाआय बढाउन सानातिना सहायक व्यवसायहरू पनि सञ्चालन गर्छन्। कच्चा धानको स्थिर बिक्रीका अतिरिक्त जिएशाङले रातो चामलको रक्सी उत्पादन गर्न व्यावसायिक साझेदार भित्र्याएर आफ्नो औद्योगिक शृङ्खलालाई अझ विस्तार गरेको छ, जसले स्थानीय कृषि उपजको थप मूल्य बढाएको छ। गाउँले प्रयोगविहीन भएका फार्म हाउसहरूलाई ‘रेड भिलेज सुपरमार्केट’ मा परिणत गरी त्यहाँ रातो चामल र कालो सुँगुरको मासुबाट बनेका परिकारलगायत स्थानीय विशेष उत्पादनहरू प्रदर्शन तथा बिक्री गर्ने व्यवस्था पनि मिलाएको छ। सुपरमार्केट सञ्चालन गर्ने ली लिङहुई पनि उनीजस्तै गाउँ फर्केकी अर्की युवती हुन्। घरबाट टाढा वर्षौंसम्म काम गरेपछि उनले व्यवसायसम्बन्धी राम्रो अनुभव बटुलिसकेकी थिइन्। गाउँको तत्कालीन पार्टी सचिवको आग्रहमा उनले गाउँको सामूहिक कम्पनीमा लगानी गरिन्। ‘म गाउँको विकासमा आफ्नो तर्फबाट योगदान पुर्याउन चाहन्थें,’ लीले भनिन्, ‘मैले यसलाई एउटा अर्थपूर्ण काम ठानेँ, त्यसैले म फर्किएँ।’ ग्रामीण पुनरुत्थानका प्रयासहरू सुरु हुनुअघि सन् २०२३ मा गाउँको सामूहिक आम्दानी मुस्किलले २ लाख युआन थियो। सन् २०२४ मा यो ४ लाख ३० हजार युआनभन्दा बढी पुग्यो र गत वर्ष ५ लाख ७० हजार युआनको उचाइ लियो। ‘हाम्रो सिद्धान्त भनेको सीमा ननाघी सहयोग गर्नु र नियन्त्रण नलिईकन मद्दत गर्नु हो,’ यानले भने। उनले बताए अनुसार त्यहाँ खटिएको कार्यदलको उद्देश्य गाउँलाई आफ्नै उद्योगहरू स्थापना गर्न सघाउनु र दीर्घकालसम्म आफैं धानिन सक्ने विकासको नमुना छोडेर जानु हो। सामूहिक आम्दानीमा वृद्धि भएसँगै गाउँका सार्वजनिक स्थलहरूमा पनि एउटा सुखद परिवर्तन आएको छ। हालैका वर्षहरूमा जिएशाङले सांस्कृतिक चोक, बास्केटबल कोर्ट र वाकिङ पाथलगायतका नयाँ संरचनाहरू निर्माण गरेको छ। रात पर्दा उक्त चोक झिलिमिली बत्तीले उज्यालो हुन्छ। त्यहाँ भेला भएका स्थानीय बालबालिकाहरू क्रान्तिकारी गीतहरू गाउँछन् र उनीहरूको कलिलो तथा स्पष्ट स्वर पहाडहरूमा गुन्जिरहन्छ। ‘जब जब म यो दृश्य देख्छु, म गहिरो भावुक हुन्छु,’ यानले भने, ‘के हाम्रा क्रान्तिकारी अग्रजहरूले छोड्न चाहेको विरासत यही होइन र ?’
जलवायु परिवर्तन र कृषि सङ्कटले द्वन्द्व तथा विस्थापनको जोखिम बढाउँदै : अनुसन्धान
वडा अध्यक्षको सक्रियतामा १० हजार बिरुवा वितरण, प्रहरी कार्यालयमा वृक्षारोपण
मलखाधमा बदमासी गर्ने सहकारीलाई कारबाही गर्छौं: डिएसपी आचार्य
फेसबुक स्ट्याटस विवाद: पत्रकार खड्का धरौटीमा रिहा
फेसबुकमा स्ट्याटस लेख्दा उर्लाबारीका पत्रकार खड्का पक्राउ
बाढीपीडितका लागि एक्सट्रेयल इनर्जी ड्रिंक्सद्वारा २ लाख ५० हजार रुपैयाँ सहयोग
सगरमाथा आरोही मदन चुडाल सम्मानित
कोशी सरकारमा नेकपावाट ५ मन्त्री जाने
बिराटनगरलाई हरित शहर बनाउने पारुलको सपना
`स्टन्डबाजी´ एसपी खडकाको कार्यशैलीमा प्रश्न
करिब १ हजार ३३ किलोग्राम गाँजासहित मिनि ट्रक चालक पक्राउ
महोत्तरीका ९ जना अझै बेपत्ता, ८ जना सम्पर्कमा आए
पिताको स्मृतिमा लाखौँ खर्चेर छोराले बनाए प्रतीक्षालय, प्रवेशद्वार र शवदाह गृह
जनमत पार्टीद्वारा दोस्रो महाधिवेशनको निर्वाचन कार्यतालिका सार्वजनिक
गुठी संस्थानको पोखरी अतिक्रमणमुक्त अभियानविरुद्ध स्थानीयको प्रदर्शन
अदालतको फैसला कार्यान्वयन: धनुषामा १२ जना फरार प्रतिवादी पक्राउ
धनुषामा खैरो हिरोइनसहित दुई जना पक्राउ
बाढीपहिरोमा ज्यान गुमाएकाको सम्झनामा शिक्षक यादवद्वारा १३औँ दिनमा कपाल मुण्डन
जलेश्वर भन्सारबाट ८ अर्बभन्दा बढीको खाद्यान्न आयात
बाढी प्रभावित क्षेत्रमा ‘जन्मदिनलाई सत्कर्ममा जोडौँ’ अभियानको राहत वितरण
अमेरिकी सेनाका दुई कार्गो विमानमार्फत नेपाललाई थप सहायता (फाेटाेफिचर)
त्रिशुली थ्रि बि सुरूङमा उद्वारकार्य जारी
अमेरिकी सहयोग नुवाकोट र रसुवा पुग्योः अमेरिकी दुतावास
भोटेकोसी-त्रिशूली बाढीमा ज्यान गुमाउनेकाे संख्या ६६९ पुग्याे
हेलिकोप्टरवाट पसेका चिनियाँ ‘टनेल रेस्क्यु टिम’ सोझै उद्धारमा, थप तयारी अवस्थामा
चार दिनपछि धादिङबेँसीसँगको सडक सम्पर्क पुनः स्थापित
सरकारी राजपत्रः ५ जिल्लाका १५ स्थानीय तह ‘विपद् सङ्कटग्रस्त क्षेत्र’ घोषणा
पोखरा महानगपालिकाले दियो बाढी पीडितलाई ४५ लाख
नेकपा नेता पुनले भेट प्रधानमन्त्री शाह, राेल्पा पहिराेबारे गराए ध्यानाकर्षण
मुस्ताङ प्रहरीले फाडयो ४ रोपनीको गाँजा खेत
निर्मल पुर्जाको निधनमा अन्नपुर्ण गाउँपालिकामा शोक बिदा
म्याग्दी मालिकाको बिम गाउँमा पाथीभरा माताको मन्दिर स्थापना
पेस्तोल र लागूऔषध सहित तीन जना पक्राउ
जबरजस्ती करणी गरेको अभियोगमा पक्राउ
चोरी तथा डाँका सम्बन्धी कसुरमा संलग्न दुई जना पक्राउ
लुम्बिनीका मुख्यमन्त्री आचार्यले पाए विश्वासको मत
लुम्बिनीका मुख्यमन्त्री आचार्यले विश्वासको मत लिदैँ
तीन दिन देखी बेपत्ता कपिलवस्तुको मेयर सिंह मृत फेला
मोटरसाइकलमा जनताको ढोकासम्म पुग्ने सांसद हरिप्रसाद भुसाल
रास्वपा महाधिवेशनः लुम्बिनी प्रदेशबाट सुबास शर्मा र सुशील अधिकारी बलिया दाबेदार
सुन जस्तो देखिने पहेँलो धातु सहित २ जना पक्राउ
नौवस्ता कारगारभित्र अवैध कारोबार, सदैव झडप
जसपा मधेसको अध्यक्षका लागि यादवद्वय मैदानमा उत्रने
कर्णाली सरकारको प्रवक्तामा खड्का नियुक्त, सांसदलाई स्वकीय सुविधा
हुम्लाको ताँजाकोट गाउँपालिकामा आगो लगाउने एक कर्मचारीसहित दुई पक्राउ
पूर्व वडासचिव शर्माले आफ्नै भाइलाई दले कालोमोसो
नागरिकको सुरक्षामा खटिने प्रहरी नै दशकौँदेखि जीर्ण भवनमा बस्न बाध्य
कर्णालीमा बहु अपाङ्गता भएकालाई `घरमै बिधालय´ सुरू हुदैँ
हुम्ली जनता अन्धकारमा: सरकारलाई सोध्छन्- 'के हामी नेपाली होइनौँ?'
कर्णाली सरकारसँग छन नौ सय बढी मोटरसाईकल, २३२ कार !
विना मापदण्ड ‘हचुवा’का भरमा कर्णालीमा कर्मचारीको सरुवा, अधिकांश कर्मचारी रुष्ट !
भोटेकोशी बाढी पीडितलाई सुदुरपश्चिम सरकारको २ करोड सहयोग
सुदुर पश्चिमका मुख्यमन्त्री भट्टले पाए विश्वासको मत
सुदुरपश्चिमका मुख्यमन्त्रीमा भट्ट नियुक्त, आजै ३ बजे सपथ
सुदुरपश्चिम प्रदेशको मुख्यमन्त्रीमा भट्टले तीन बजे सपथ लिने
तालिममा ग्रिनेड पडकिदाँ दुई सैनिक घाइते, लगियो काठमाडौं
सुदुरपश्चिम सरकारमा किचलो, मुख्यमन्त्रीद्दारा एमालेका ४ मन्त्री बर्खास्त
जबर्जस्ती करणीको अभियोगमा एक पक्राउ
पत्रकार खेम भण्डारी कञ्चनपुरवाट पक्राउ
ब्रिक्स शिखर सम्मेलन: पुटिन नयाँ दिल्लीमा, सि जिनपिङ पनि पुग्दै
ब्रिक्स शिखर सम्मेलन अघि नयाँ दिल्लीमा कडा सुरक्षा, धेरै समुह निगरानीमा
नयाँ दिल्ली, २६ भदौ। राष्ट्रिय राजधानीमा हुन लागेको ब्रिक्स (BRICS) शिखर सम्मेलनअघि सम्भावित विरोध प्रदर्शन र सार्वजनिक भेलाहरूलाई मध्यनजर गर्दै सुरक्षा तथा गुप्तचर निकायहरूले निगरानी बढाएका छन्। भारतीय मिडियाका अनुसार विद्यार्थी संगठनहरू, अल्पसंख्यक अधिकार समूहहरू र अन्तर्राष्ट्रिय ऐक्यबद्धता सञ्जालहरू मुख्य निगरानीमा रहेका छन्। "विद्यार्थी संगठनहरूलाई प्यालेस्टाइन र गाजा, इरान र पश्चिम एसिया, रुस-युक्रेन द्वन्द्व, मणिपुर, अल्पसंख्यक तथा मानव अधिकार, पहिचान र आत्मनिर्णयको अधिकार जस्ता मुद्दाहरूमा हुन सक्ने परिचालनका लागि निगरानी गरिँदै छ," इन्डियन एक्सप्रेसले लेखेकाे छ। गत महिना 'ककरोच जनता पार्टी' ले गरेको विरोध प्रदर्शन र त्यसपछि 'लुटियन्स दिल्ली' मा विभिन्न समूहहरूले गरेका प्रदर्शनहरूकै कारण यो उच्च सतर्कता अपनाइएको हो। प्राप्त जानकारी अनुसार शिखर सम्मेलनका क्रममा विकेन्द्रित र छोटो सूचनामै आयोजना गरिने खालका नयाँ किसिमका परिचालन हुन सक्छन्। साथै, यस्ता गतिविधि कुनै एकल र समन्वयात्मक 'ब्रिक्स-विरोधी अभियान' को हिस्सा हुनुभन्दा पनि मुख्यतया सञ्चारमाध्यममा चर्चा बटुल्ने उद्देश्यबाट प्रेरित हुन सक्ने आकलन गरिएको छ। गुप्तचर निकायहरूले 'फ्रेटर्निटी मुभमेन्ट', 'मुस्लिम स्टुडेन्ट्स फेडेरेसन', 'एआईआरएसओ' र 'जवाहरलाल नेहरू विश्वविद्यालय विद्यार्थी संघ'जस्ता संगठनहरूलाई विशेष निगरानीमा राखेका छन्। शिखर सम्मेलनको अवधिभर निकायहरूले यी समूहहरूमाथि निरन्तर निगरानी जारी राख्नेछन्। "जन्तर-मन्तर र अन्य धेरैको नजर पर्ने प्रमुख स्थानहरू विरोध प्रदर्शन र सांकेतिक कार्यक्रमका लागि सम्भावित स्थल बन्ने अपेक्षा गरिएको छ। भू-राजनीतिक, साम्प्रदायिक, पहिचान वा मानव अधिकारसम्बन्धी कुनै पनि नयाँ घटनाक्रमले जन्तर-मन्तर, कूटनीतिक नियोगहरू र सञ्चारमाध्यमको पहुँच हुने स्थानहरू नजिक क्याम्पस कार्यक्रम, र्याली, मैनबत्ती जुलुस, पत्रकार सम्मेलन वा आकस्मिक प्रदर्शनहरू निम्त्याउन सक्छ," सुरक्षा स्रोतले थप्यो। मणिपुर र सो क्षेत्रसँग सम्बन्धित नयाँ हिंसा, राजनीतिक घटनाक्रम, अधिकारसम्बन्धी विषय वा सामाजिक सञ्जालमा भाइरल भएका सामग्रीको प्रतिक्रियास्वरूप दिल्ली-एनसीआरमा हुन सक्ने परिचालनका लागि कुकी, मेइतेई र अन्य उत्तर-पूर्वी समुदाय, विद्यार्थी तथा नागरिक समाजका समूहहरूमाथि निगरानी गर्न निकायहरूलाई निर्देशन दिइएको छ। यस्ता गतिविधिहरूमा ऐक्यबद्धता भेला, धर्ना, विशेष कार्यक्रम, पत्रकार सम्मेलन, र्याली वा विरोध प्रदर्शनहरू समावेश हुन सक्छन्। किसान, मजदुर र ट्रेड युनियन संगठनहरूमाथि पनि निगरानी राखिएको छ। विशेष गरी शिखर सम्मेलनको अवधिमा राष्ट्रिय राजधानीतर्फ जुलुस, धर्ना वा आन्दोलनका लागि गरिने आह्वानलाई लिएर सतर्कता बढाइएको छ। सुरक्षा निकायहरूलाई केही विदेशी प्रतिनिधिमण्डलहरूबारे पूर्वसावधानीस्वरूप समीक्षा गर्न भनिएको छ। साथै, चिनियाँ प्रतिनिधिमण्डलको सुरक्षामा विशेष ध्यान दिन निर्देशन दिइएको छ, जसमा चिनियाँ दूतावास, प्रतिनिधिहरू बसेका होटल वा अति विशिष्ट व्यक्तिहरूको आवतजावत हुने मार्ग नजिक तिब्बत-सम्बन्धित विरोध प्रदर्शन वा प्रदर्शनका प्रयासहरू हुन सक्ने सम्भावनालाई समेत मध्यनजर गरिएको छ। दिल्ली विश्वविद्यालय विद्यार्थी संघको निर्वाचनको समयले राजनीतिक गतिविधिलाई अझ बढावा दिन सक्ने र यस क्रममा प्रतिस्पर्धी विद्यार्थी समूहहरूबीच परिचालन तथा प्रति-परिचालनका गतिविधिहरू हुन सक्ने आकलन गरिएको छ। स्रोतहरूका अनुसार, क्याम्पसभित्रको प्रतिस्पर्धाका साथै चलिरहेका शैक्षिक तथा राजनीतिक मुद्दाहरूका कारण शिखर सम्मेलनको अवधिमा प्रदर्शन, झडप, उत्तेजक प्रचारप्रसार वा चर्चामा आउने प्रयासहरू हुन सक्ने सुरक्षा निकायहरूको निष्कर्ष छ।
चीनमा कार्गो जहाजमा आगलागी: कम्तीमा २० जनाको मृत्यु
काठमाडौँ, २६ भदौ। चीनको पूर्वी भागस्थित एक बन्दरगाहमा राखिएको विदेशी झण्डावाहक कार्गो जहाजमा आगलागी हुँदा कम्तीमा २० जनाको मृत्यु भएको छ। चिनियाँ सरकारी प्रसारण संस्था 'सीसीटीभी' का अनुसार जहाजमा सवार कुल ४२ जनामध्ये १७ जनालाई सुरक्षित रूपमा बाहिर निकालिएको छ। उद्धार गरिएकामध्ये ५ जनाको अस्पतालमा उपचार भइरहेको र उनीहरूको अवस्था स्थिर रहेको छ। घटनालगत्तै चिनियाँ राष्ट्रपति सी जिनपिङले खोज तथा उद्धारका लागि "पूर्ण क्षमताका साथ" खटिन निर्देशन दिएका छन्। त्यसैगरी प्रधानमन्त्री ली छियाङले फसेका व्यक्तिहरूको शीघ्र उद्धारमा जोड दिँदै थप दुर्घटना हुन नदिन आवश्यक सतर्कता अपनाउन आग्रह गरेका छन्। स्थानीय समयअनुसार बिहान करिब ११:१५ बजे (जीएमटी ०३:१५ बजे) छिङदाओ सहरको एक शिपयार्डमा मर्मतसम्भार भइरहेको बेला उक्त जहाजमा आगलागी भएको थियो। लगभग तीन घण्टाभन्दा बढीको प्रयासपछि आगो नियन्त्रणमा लिइएको सीसीटीभीले जनाएको छ। सरकारी सञ्चारमाध्यमले सार्वजनिक गरेका तस्बिरहरू अनुसार आगलागी भएको जहाज 'ओसन मेलोडी' हो। 'मरिन ट्राफिक' नामक जहाज ट्र्याकिङ वेबसाइटका अनुसार लाइबेरियाको झण्डावाहक १९० मिटर (६२३ फिट) लामो यो जहाज गत अगस्ट ३१ मा छिङदाओ आइपुगेको थियो। चीनको दक्षिण-पूर्वी प्रान्त फुजियानस्थित एक जहाज निर्माण केन्द्र (शिपयार्ड) मा भएको विस्फोटमा परी एक उद्धारकर्मीको मृत्यु र अन्य १२ जना घाइते भएको घटनाको करिब एक महिना नबित्दै यो अर्को ठूलो आगलागीको घटना भएको हो।
अमेरिकी इतिहासकै ठूलो क्रिप्टो चोरी: २२ वर्षीय युवकद्वारा २५ करोड डलर बिटकोइन ठगी
वासिङ्टन डीसी, २५ भदौ । वासिङ्टन डीसीका एक बासिन्दाबाट करिब २५ करोड (एक चौथाइ अर्ब) अमेरिकी डलर बराबरको बिटकोइन चोरेको र उक्त रकम विलासी जीवनशैलीमा उडाएको अभियोगमा २२ वर्षीय एक युवकले मंगलबार आफ्नो अपराध स्वीकार गरेका छन्। यो अमेरिकी इतिहासकै सबैभन्दा ठूला क्रिप्टोकरेन्सी चोरीका घटनाहरूमध्ये एक हो। सिङ्गापुरका नागरिक तथा कक्षा ८ सम्म मात्र अध्ययन गरेका मालोन लामले सङ्घीय स्तरको 'र्याकेटिङ' (अवैध आपराधिक सञ्जाल सञ्चालन) षड्यन्त्रको अभियोग स्वीकार गरेसँगै उनलाई अधिकतम २० वर्षसम्मको जेल सजाय हुन सक्नेछ। वासिङ्टनस्थित अमेरिकी जिल्ला अदालतकी न्यायाधीश कोलीन कोलर-कोटेलीले लामको सजाय निर्धारणसम्बन्धी सुनुवाइको मिति भने पछि तोकिने जनाएकी छन्। सरकारी वकिलहरूका अनुसार लाम सन् २०२३ देखि क्रिप्टो-ठगीका शृङ्खलाबद्ध घटनाहरू सञ्चालन गर्ने युवा समूहका मुख्य योजनाकार थिए। यस मुद्दामा अभियोग लगाइएका १८ जनामध्ये उनी दोषी स्वीकार गर्ने ११औँ व्यक्ति हुन्। अगस्ट २०२४ मा लाम र उनका सहयोगीहरूले 'सोसल इन्जिनियरिङ' अर्थात झुक्याएर गोप्य जानकारी हात पार्ने प्रविधि प्रयोग गरी वासिङ्टनका ती व्यक्तिबाट २४ करोड ५० लाख डलरभन्दा बढी मूल्यको बिटकोइन ठगी गरेका थिए। लामकै दुई सहयोगीहरूले गुगल र 'जेमिनी' क्रिप्टो एक्सचेन्जका प्रतिनिधि बनेर पीडितलाई झुक्याएका थिए। उनीहरूले पीडितलाई आफ्नो 'गुगल ड्राइभ' को पहुँच दिन र सुरक्षा कोडहरू बताउन बाध्य पारी ४,१०० भन्दा बढी बिटकोइन नियन्त्रणमा लिएका थिए। एफबीआईका अनुसार लामले चोरीको क्रिप्टोलाई नगदमा परिणत गरी स्पोर्ट्स कार, मियामीमा भव्य हवेली र रात्रि क्लबहरूमा मनपरी खर्च गरेका थिए। उनले लस एन्जलसको एक क्लबमा एकै साँझ ५ लाख ६९ हजार डलरसम्म खर्च गरेका थिए। उनको खरिद सूचीमा २० लाख डलरको घडीका साथै कस्टम पोर्श, ल्याम्बोर्गिनी र फेरारीसहित ३० भन्दा बढी महँगा कारहरू समावेश थिए। अदालतमा न्यायाधीशले व्यक्तिगत रूपमा कुन-कुन गाडी किनेको भनी सोध्दा लामले "मलाई सम्झन केही समय चाहिन्छ" भनी जवाफ दिएका थिए। भ्रष्टाचार र आपराधिक गतिविधि चलाइरहेका बेला मियामीबाट पक्राउ परेका लामले जेलबाट आफ्ना साथीहरूलाई फोन गर्दै भनेका थिए, "हामी सधैं समातियौँ भने के होला भनेर कुरा गर्थ्यौ, तर परिस्थिति यतिसम्म गम्भीर होला भनेर कहिल्यै सोचेका थिएनौँ।"
ट्रम्पद्वारा आचारसंहिता बिपरित सहयोगीहरूलाई हजाराैं डलर नगद उपहार
वासिङ्टन डिसी, २५ भदौ । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले गत वर्ष ह्वाइट हाउसका चार जना निकट सहयोगीहरूलाई नगद उपहारस्वरूप हजारौँ डलर प्रदान गरेकाे खुलासा भएकाे छ । राष्ट्रपति ट्रम्पको यस कदमले सरकारी कर्मचारीहरूको पारिश्रमिक तथा सुविधासम्बन्धी सङ्घीय आचारसंहिताको उल्लङ्घन भएको हो कि भन्ने गम्भीर प्रश्न खडा गरेको छ। प्रशासनद्वारा सार्वजनिक गरिएको आर्थिक विवरणअनुसार कार्यकारी सहायक नताली हार्प, सञ्चार सल्लाहकार मार्गो मार्टिन र ओभल अफिस सञ्चालनका उपनिर्देशक चेम्बरलेन ह्यारिसले जनही ४५ हजार अमेरिकी डलर प्राप्त गरेका हुन्। यस्तै ओभल अफिसको सञ्चालन हेर्ने निर्देशक वाल्ट नौटाले २० हजार डलर प्राप्त गरेका छन्। सो रकमलाई विवरणमा ‘चाडपर्वका लागि नगद उपहार’ भनी उल्लेख गरिएको छ। सामान्यतया सङ्घीय कर्मचारीहरूलाई सरकारी तलबबाहेक अन्य भुक्तानी वा पारिश्रमिक लिन कानुनतः निषेध गरिएको हुन्छ। वार्षिक १ लाख ५० हजार डलर तलब पाउने हार्प, मार्टिन र ह्यारिसका लागि ४५ हजार डलरको भुक्तानी उनीहरूको वार्षिक पारिश्रमिकको करिब एक-तिहाइ बराबर हो। यस्तै नौटाको वार्षिक पारिश्रमिक १ लाख ७५ हजार डलर रहेको छ। ह्वाइट हाउसका प्रवक्ता डेभिस इङ्गलले भने यी उपहारहरू आचारसंहिता र नैतिक नियमहरूकै पालना गर्दै दिइएको दाबी गरेका छन्। "यस उपहारको सम्बन्ध ती व्यक्तिहरूको आधिकारिक सरकारी जिम्मेवारीसँग छैन; तसर्थ, कानुनी र नैतिक मापदण्डअनुसार यी पूर्ण रूपमा स्वीकार्य छन्," इङ्गलले भने। उनले ट्रम्पको सरकारी सेवामा रहँदा होस् या निजी क्षेत्रमा, आफ्नो ‘निकट घेरा’मा रहेका मानिसहरूलाई क्रिसमस उपहार दिने पुराना चलन रहेको बताए। हार्प र नौटा ट्रम्पका सबैभन्दा निकटतम सहयोगी मानिन्छन्। ‘ट्रुथ सोसल’ खाता व्यवस्थापन गर्ने हार्प ट्रम्पलाई समाचार सामग्री उपलब्ध गराउन पोर्टेबल प्रिन्टर बोकेर हिँड्ने भएकाले ‘ह्युमन प्रिन्टर’ (मानव प्रिन्टर) को उपनामले पनि चिनिन्छिन्। यस्तै ट्रम्पका व्यक्तिगत सहायक (भ्याले) रहिसकेका नौटा पूर्वराष्ट्रपति कार्यालय बाहिर गोप्य कागजात गैरकानुनी रूपमा राखेको अभियोगमा ट्रम्पसँगै सह-प्रतिवादीसमेत थिए, जुन मुद्दा ट्रम्प पुनः पदमा फर्किएपछि खारेज भएको थियो।
सानदार जितसहित म्यानचेस्टर युनाइटेडको च्याम्पियन्स लिगमा पुनरागमन
भारतमा मैत्रीपूर्ण खेलका लागि आउने ब्राजिलियन टोलीको घोषणा
काठमाडौं, २६ भदौ। ब्राजिलले अन्तर्राष्ट्रिय विश्रामको समयमा अस्ट्रेलिया र भारतविरुद्ध हुने मैत्रीपूर्ण खेलहरूका लागि आफ्नो टोली घोषणा गरेको छ। ब्राजिलियन फुटबल संघले सामाजिक सञ्जालमार्फत टोलीको घोषणा गरेको हो। रियल मड्रिडका भिनिसियस जुनियर र बार्सिलोनाका कप्तान राफिन्हाको नेतृत्वमा रहेको यो टोली निकै बलियो छ, जसमा मुख्य प्रशिक्षक कार्लो एन्सेलोटीले आफ्ना नियमित खेलाडीहरूलाई नै प्राथमिकता दिएका छन्। सन् २०२६ को फिफा विश्वकपको निराशाजनक प्रदर्शनपछि ब्राजिलले खेल्न लागेको यो पहिलो मैत्रीपूर्ण खेल शृङ्खला हो। ब्राजिलले अस्ट्रेलियासँग सेप्टेम्बर २५ र २९ मा तथा भारतसँग अक्टोबर ३ मा प्रतिस्पर्धा गर्नेछ। अस्ट्रेलियासँगका खेलहरू टाउन्सभिलको क्वीन्सल्याण्ड कन्ट्री बैंक स्टेडियम र ब्रिस्बेनको सनकर्प स्टेडियममा हुने तय भएको छ। त्यसपछि ब्राजिलले कोलकातास्थित साल्ट लेक स्टेडियममा भारतको सामना गर्नेछ। ब्राजिल र अस्ट्रेलियाबीच पछिल्लो पटक सन् २०१७ को जुनमा मेलबर्नमा प्रतिस्पर्धा भएको थियो, जसमा ब्राजिल ४-० ले विजयी भएको थियो। उक्त खेलमा डिएगो सुजा (२ गोल), थियागो सिल्भा र टाइसनले गोल गरेका थिए। भारतसँग भने ब्राजिलको यो पहिलो भेट हुनेछ। ब्राजिलका ठूलो सङ्ख्यामा समर्थक रहेको भारतले यसअघि सन् १९७७ मा महान् फुटबलर पेलेलाई स्वागत गरेको थियो, जब उनको टोली 'न्युयोर्क कस्मोस'ले कोलकाताको इडेन गार्डेन्समा मोहन बगानविरुद्ध खेलेको थियो। यसअघि ब्राजिलका मुख्य प्रशिक्षक कार्लो एन्सेलोटीले यी खेलहरू नयाँ खेलाडीहरूलाई परख्ने अवसर भएको बताएका थिए। संघको आधिकारिक वेबसाइटसँग कुरा गर्दै उनले भनेका छन्, "यी तीन मैत्रीपूर्ण खेलहरूमार्फत हामी राष्ट्रिय टोलीलाई आगामी वर्षहरूका लक्ष्यहरू, जस्तै सन् २०२८ को कोपा अमेरिका र सन् २०३० को विश्वकप, तर्फ अघि बढाउन एउटा नयाँ चक्रको सुरुवात गर्नेछौँ। हामी यस अवसरको सदुपयोग गर्दै टोलीमा आगामी दिनमा प्रतिभा देखाउन सक्ने नयाँ र युवा खेलाडीहरूलाई समावेश गर्नेछौँ।" यसै महिनाको सुरुमा ब्राजिलियन फुटबल संघले सन् २०२६ को वर्ष समापनका क्रममा पुनः एसिया भ्रमण गर्ने घोषणा गरिसकेको छ, जसअन्तर्गत टोलीले नोभेम्बर १४ मा जापान र नोभेम्बर १७ मा सिंगापुरको सामना गर्नेछ। घोषित टोली: गोलरक्षक: ह्युगो सुजा, पेड्रो मोरिसको, ओटाभियो रक्षक: आर्थर डियास, डगलस सान्तोस, गाब्रियल मागाल्हास, जाइर, मार्किन्होस, माथेउजिन्हो, माउरो जुनियर, भितोर रेइस, वेस्ली मिडफिल्डर: आन्द्रे सान्तोस, ब्रेनो बिडोन, ब्रुनो गुइमारेस, डानिलो सान्तोस, डगलस लुइज, गाब्रियल बोन्टेम्पो फरवार्ड: एन्ड्रीक, एस्टेभाओ, जोआओ पेड्रो, पेड्रो, राफिन्हा, रायन, सामुएल लिनो, भिनिसियस जुनियर
बार्सिलोनाको १०५ वर्षपछिको नयाँ रेकर्ड: ५ खेलमा २२ गोल
बार्सिलोना (स्पेन), २६ भदाैं । एफसी बार्सिलोनाले नयाँ सिजन २०२६/२७ को उत्कृष्ट सुरुआत गरेको छ। विशेष गरी गोल गर्ने मामिलामा टोलीले लोभलाग्दो प्रदर्शन गरिरहेको छ। यस सिजनका पहिलो पाँच खेलमा बार्सिलोनाले कुल २२ गोल गरेको छ, जसमध्ये चार खेलमा टोलीले कम्तीमा ५-५ गोल प्रहार गरेको छ। पछिल्लो पटक बुधबार 'स्पोटिफाई क्याम्प नोउ' मा भएको युइएफए च्याम्पियन्स लिगको खेलमा बार्सिलोनाले फेयनोर्डलाई ५-१ को फराकिलो अन्तरले पराजित गरेको थियो। सिजनको सुरुआती चरणमै चार खेलमा ५ वा सोभन्दा बढी गोल गरेको बार्सिलोनाको यो इतिहास १०५ वर्षपछिको पहिलो हो। यसअघि सन् १९२१/२२ को सिजनमा अङ्ग्रेज प्रशिक्षक ज्याक ग्रीनवेलको नेतृत्वमा टोलीले यस्तो कीर्तिमान बनाएको एफसी बार्सिलोनाले जनाएकाे छ। यस सिजन बार्सिलोनाले ला लिगामा एल्चेविरुद्ध ५-०, रायो भालेकानोविरुद्ध ५-२ र भ्यालेन्सियाविरुद्ध ५-० को जित निकालेको थियो भने च्याम्पियन्स लिगमा फेयनोर्डविरुद्ध ५-१ को जित दर्ता गर्यो। यसबाहेक एथलेटिक क्लबविरुद्धको २-० को जितलाई समेत जोड्दा बार्सिलोनाले ५ खेलमा २२ गोल गरिसकेको छ। यति धेरै गोलको तथ्याङ्क सन् १९५० मा फर्डिनान्ड दाउचिक प्रशिक्षक रहेयता क्लबमा कहिल्यै देखिएको थिएन। यस सिजन टोलीका लागि राफिन्हा ८ गोलका साथ सर्वाधिक गोलकर्ताको रूपमा अग्रस्थानमा छन्। यस्तै लामिन यामलले ५, फर्मिन लोपेजले ४, करिम अदेयेमीले २, पेद्रीले १ र ग्याब्रियल जेससले १ गोल गरेका छन्। टोलीको अर्को एक गोल भने रायो भालेकानोविरुद्ध आत्मघाती उपहारस्वरूप प्राप्त भएको थियो। मुख्य प्रशिक्षक हान्सी फ्लिकको नेतृत्वमा रहेको बार्सिलोनाले २०२६/२७ सिजनको सुरुआतमै क्लबको कीर्तिमान पुस्तिकामा आफ्नो नाम दर्ता गराउन सफल भएको बार्सिलाेनाले जनाएकाे छ ।५ खेलमा २२ गोल गर्दै मात्र ४ गोल खाएको यो दमदार प्रदर्शनले आगामी सिजन अझ रोमाञ्चक हुने टाेलीले विश्वास गरेकाे छ। बुधवार मात्रै, युइएफए च्याम्पियन्स लिगअन्तर्गतकाे खेलमा घरेलु टोली बार्सिलोनाले डच क्लब फेयनोर्डमाथि ५-१ को पछिल्लाे फराकिलो जित हासिल गरेको छ। यस सिजन बार्सिलोनाले खेलेका ५ खेलमध्ये एकै खेलमा ५ गोल गरेको यो चौथो पटक हो। सिजनको सुरुआत मात्र भए पनि स्पेनिस च्याम्पियन बार्सिलोनाले आफ्नो लयलाई कायम राख्दै १२ वर्षदेखिको च्याम्पियन्स लिग उपाधि खडेरी अन्त्य गर्ने बलियो सम्भावना देखाएको खेल विश्लेषकहरूले बताएका छन । राफिन्हाकाे जादु अदितिय खासगरी, सन् २०२२ मा लिड्स युनाइटेडबाट 'राइट विङ्गर'का रूपमा अनुबन्धित भई पछि 'लेफ्ट विङ्गर'मा रूपान्तरित भएका राफेल दि जिआस बेलोली अर्थात राफिन्हाले हाल 'नम्बर ९' (स्ट्राइकर) को भूमिकामा उत्कृष्ट प्रदर्शन गरिरहेका छन्। खेल तथ्याङ्कविद् पेड्रो मार्टिनका अनुसार राफिन्हाले हालसम्म बार्सिलोनाका लागि खेलेका हरेक खेलमा गोल गरेका छन्। उनका अनुसार यस्तो दुर्लभ उपलब्धि सन् १९५० मा सेसार रोड्रिग्वेजले हासिल गरेयता पहिलो पटक देखिएको हो। बिशेष गरी युरोपेली प्रतियोगिताहरूमा उनी थप प्रभावशाली देखिएका छन्। पछिल्ला तीन च्याम्पियन्स लिग सिजनमा उनको नाममा २८ गोल-योगदान (गोल र असिस्ट) दर्ता भइसकेको छ। उक्त अवधिमा उनीभन्दा बढी गोलमा प्रत्यक्ष संलग्न हुने खेलाडीमा बायर्न म्युनिखका ह्यारी केन (२९ गोल-योगदान) मात्र अगाडि छन्। बुधवारकाे खेलको चौथो गोल लामिन यामालले फ्रि-किकमार्फत गर्दा पनि एक रेकर्ड बनेकाे छ । च्याम्पियन्स लिगमा उनको यो १२औँ गोल हो। यससँगै उनी किशोर उमेरमा यस प्रतियोगितामा सर्वाधिक १३ गोल गर्ने किलियन एम्बाप्पेको कीर्तिमान बराबरी गर्नबाट मात्र एक गोलले पछि परेका छन्। साथै, फेयनोर्डविरुद्ध जेससका लागि गोलको अवसर सिर्जना गरिदिए सँगै १९ वर्षीय यामालको बार्सिलोनाका लागि कुल १०१औँ गोल-योगदान (गोल र असिस्ट) पूरा भएको छ। यससँगै यो सिजन बार्सिलोनाको कुल गोल सङ्ख्या २२ पुगिसकेकाे छ। सन् १९५०-५१ को सिजन, जसमा यस चरणसम्म २३ गोल भएको थियो, यता टोलीले पहिलो पटक यति धेरै गोल गरेको हो। त्यसैले हाेला, खेलको अन्त्यतिर मैदानबाट बाहिरिँदै गर्दा रङ्गशालाभरि "राफिन्हा क्याप्टेन" को नारा गुञ्जिएकाे थियाे । बार्सिलाेनाले ५ गोलको फराकिलो अन्तरले जितेका प्रमुख खेलहरू: न्यूक्यासल युनाइटेड( ७-२ को जितः ५ गोलको अन्तर) प्रतियोगिता: युइएफए च्याम्पियन्स लिग (राउन्ड अफ १६, सेकेन्ड लेग) मिति: मार्च १८, २०२६ मुख्य विवरण: च्याम्पियन्स लिगको नकआउट चरणमा राफिन्हा र रोबर्ट लेवान्डोस्कीले २-२ गोल गर्नुका साथै लामिन यामाल, मार्क बर्नाल र फर्मिन लोपेजले १-१ गोल गर्दै ऐतिहासिक जित दिलाएका थिए। भ्यालेन्सिया ५-० को जित (५ गोलको अन्तर) प्रतियोगिता: ला लिगा (सिजन २०२६-२७) मिति: सेप्टेम्बर ६, २०२६ मुख्य विवरण: भ्यालेन्सियाको घरेलु मैदान मेस्टल्लामा बार्सिलोनाले एकतर्फी प्रदर्शन गर्दै ५-० को फराकिलो जित निकालेको थियो। एल्चे ५-० को जित (५ गोलको अन्तर) प्रतियोगिता: ला लिगा (सिजन २०२६-२७) मिति: अगस्ट २३, २०२६ मुख्य विवरण: ला लिगाको नयाँ सिजनको सुरुआती खेलमै बार्सिलोनाले एल्चेलाई ५-० ले पराजित गरेको थियो। डच क्लब फेयनोर्डः ५-१ (४ गाेलकाे अन्तर) प्रतियाेगिताः युइएफए च्याम्पियन्स लिग मितिः सेप्टेम्बर १० २०२६ मुख्य बिवरणः राफिन्हाले व्यक्तिगत दोस्रो गोल थपेका थिए भने करिम एडेयेमी, लामिन यामाल र ग्याब्रियल जेससले १-१ गोल गरेका छन् ।
फिफा अध्यक्ष इन्फान्टिनोलाई दिएको समर्थन फ्रान्सद्वारा पनि फिर्ता
काठमाडौँ, २६ भदौ। फ्रान्सेली फुटबल महासंघ (एफएफएफ) ले अर्को वर्ष हुने फिफा अध्यक्षको निर्वाचनमा पुनः निर्वाचित हुने जियानी इन्फान्टिनोको प्रयासप्रतिको आफ्नो समर्थन फिर्ता लिएको छ। फिफाका व्यावसायिक प्रतियोगिताहरू सञ्चालन गर्ने कम्पनीमा निजी लगानीकर्ता भित्र्याउने योजना तीनवटा महादेशीय महासंघको तीव्र विरोधका कारण त्याग्न बाध्य भएदेखि नै स्विस नागरिक इन्फान्टिनो निरन्तर दबाबमा रहँदै आएका छन्। यसअघि नै इङ्गल्यान्ड, उत्तरी आयरल्यान्ड, आयरल्यान्ड, स्कटल्यान्ड र वेल्सलगायत युरोपका धेरै राष्ट्रिय संघहरूले इन्फान्टिनोलाई दिएको समर्थन फिर्ता लिइसकेका थिए। अब सोही सूचीमा फ्रान्स पनि थपिएको छ, जसको राष्ट्रिय टोली सन् २०१८ र २०२२ को विश्वकप फाइनलमा पुगेको थियो। "सुरुमा फिफा अध्यक्षलाई समर्थन गरिएको थियो, जो त्यसबेला चयन प्रक्रियामा एक्ला उम्मेदवार थिए, तर अब त्यो समर्थनका लागि आवश्यक सर्तहरू पूरा भएका छैनन्," जारी एफएफएफको विज्ञप्तिमा भनिएको छ, "एफएफएफले गत जुन २९ मा समर्थन जनाए पनि फिफाको सुशासन र अध्यक्षसँग प्रत्यक्ष जोडिएका तथा सुशासनका आधारभूत सिद्धान्त र फुटबलको मूल्य-मान्यतासँग प्रत्यक्ष बाझिने खालका घटनाक्रमहरू देखिएका छन्।" विज्ञप्तिमा अगाडि भनिएको छ, "युइएफए र अन्य विभिन्न महासंघहरूको संयुक्त प्रयासका कारण उक्त विवादित परियोजना पूर्ण रूपमा परित्याग गरिए पनि फिफाको सुशासनसम्बन्धी मुद्दा समाधान भयो भनी मान्न सकिँदैन। फिफा अध्यक्षका हालैका कदमहरूले फुटबलको छवि र एकतामा गम्भीर आँच पुर्याएकाले एफएफएफले आगामी निर्वाचनमा जियानी इन्फान्टिनोलाई दिँदै आएको समर्थन फिर्ता लिने निर्णय गरेको छ।" इन्फान्टिनो हालसम्म आगामी निर्वाचनका लागि एकमात्र घोषित उम्मेदवार हुन्। केही सातायता बढेको आलोचना र दबाबका बाबजुद पुनः उम्मेदवार बन्ने उनको मनसायमा कुनै परिवर्तन नआएको फिफाका प्रवक्ताले पुष्टि गरिसकेका छन्। यसैबीच, युरोपेली फुटबलको नियामक निकाय युइएफएले मतदानमा सहभागी हुने संघ-संस्थाहरूका लागि एउटा "विश्वसनीय" वैकल्पिक उम्मेदवार प्रस्तुत गर्ने प्रतिबद्धता जनाएको छ। फिफा अध्यक्षको उम्मेदवारी दर्ताका लागि नोभेम्बर १८ सम्मको समयसीमा तोकिएको छ। एफएफएफले विज्ञप्तिमार्फत विश्व फुटबलको शासन प्रणालीमा "दूरगामी सुधार" ल्याउने योजना तर्जुमा गर्न आह्वान गर्दै अघि बढ्ने उत्तम उपायबारे फ्रान्सेली तथा अन्तर्राष्ट्रिय क्षेत्रका प्रमुख व्यक्तित्वहरूसँग चरणबद्ध परामर्श सुरु गर्ने जनाएको छ।
नेपालका बाढीपीडितका लागि इटालियन क्लबले 'विशेष जर्सी' लिलामी गर्ने
काठमाडौँ, २६ भदौ। इटालियन फुटबल क्लब एएस रोमाले नेपालका बाढीपीडितहरूको सहयोग र जनचेतना अभिवृद्धिका लागि विशेष पहल गर्ने भएको छ। युइएफए च्याम्पियन्स लिगअन्तर्गत टर्कीको क्लब फेनरबाचे विरुद्धको खेलमा रोमाका खेलाडीहरूले नेपालप्रति समर्थन जनाउने सन्देश अंकित विशेष जर्सी लगाएर मैदानमा उत्रने भएका छन्। युरोपको प्रतिष्ठित फुटबल प्रतियोगिताअन्तर्गत बिहीबार इस्तानबुलमा हुने आफ्नो पहिलो खेलका लागि रोमाका खेलाडीहरूले "टुगेदर फर नेपाल" भन्ने वाक्यांश र संयुक्त राष्ट्रसंघीय विश्व खाद्य कार्यक्रमको लोगो अंकित जर्सी लगाउनेछन्। टर्कीमा खेलकुदसम्बन्धी सट्टेबाजी वा जुवा खेलाउने कम्पनीका लोगो तथा नामहरू टोलीको पोसाकमा प्रदर्शन गर्न प्रतिबन्ध रहेकाले रोमालाई साविक प्रायोजकको लोगो राख्न रोक लगाइएको थियो। त्यसपछि क्लबले यो अवसरलाई परोपकारी कार्यमा उपयोग गर्ने निर्णय गरेको हो। क्लबले उक्त खेलमा प्रयोग गरिएका जर्सीहरूको लिलामी गरी सङ्कलित रकम रोममा मुख्यालय रहेको संयुक्त राष्ट्रसंघको निकाय विश्व खाद्य कार्यक्रममार्फत नेपालका बाढीपीडित राहत कोषमा प्रदान गर्नेछ। "बाढी र पहिरोबाट नराम्ररी प्रभावित भएका नेपाली जनतालाई सहयोग गर्न एएस रोमा र विश्व खाद्य कार्यक्रमएकजुट भएका छन्," रोमाले आफ्नो आधिकारिक वेबसाइटमा जारी गरेको विज्ञप्तिमा भनिएको छ, "जियालोरोसीका खेलाडीहरूले जर्सीको अगाडिको भागमा विश्व खाद्य कार्यक्रमको लोगो अंकित गरी मैदानमा उत्रनेछन्। यस कदमले संकटप्रति विश्वको ध्यानाकर्षण गराउनुका साथै प्रभावित समुदायको सहयोगमा डब्लुएफपीले गरिरहेको कामको प्रचारप्रसारमा समेत मद्दत पुग्नेछ।" गत महिना पहाडी हिमनदीको एक भाग भत्किँदा पानी र हिलोको विशाल भेल नेपालका रसुवा र नुवाकोट क्षेत्रका साथै चीनको तिब्बत क्षेत्रमा बगेको थियो। जलवायु परिवर्तनको प्रभावका कारण निम्तिएको उक्त विनाशकारी बाढीमा परी १,३०० भन्दा बढी मानिसको मृत्यु भइसकेको छ भने ५,००० भन्दा बढी अझै बेपत्ता छन्। च्याम्पियन्स लिगमा मौनधारण र सहयोगको लहर मंगलबार र बुधबार सुरु भएको च्याम्पियन्स लिगको नयाँ सिजनका सबै खेलहरूमा नेपालका बाढीपीडितहरू प्रति सम्मान व्यक्त गर्दै मौनधारण गरिएको थियो। खेल सुरु हुनुअघि खेलाडी, प्रशिक्षक, पदाधिकारी तथा दर्शकहरूले श्रद्धाञ्जली अर्पण गरेका थिए भने रंगशालाका डिजिटल स्क्रिनहरूमा बाढीपीडितको समर्थनमा सन्देशहरू प्रदर्शन गरिएका थिए। यसैबीच, इंग्लिस प्रिमियर लिग क्लब आर्सनलले पनि 'आर्सनल फाउन्डेसन' र आफ्नो परोपकारी साझेदार संस्था 'सेभ द चिल्ड्रेन' मार्फत नेपालका बाढीपीडितहरूका लागि राहत सहयोग उपलब्ध गराएको छ।
